Tiếng chim tu hú gợi lên trong lòng người tù cách mạng những hình ảnh tràn đầy sức sống của mùa hè và cùng đồng thời là tiếng gọi trong lòng của nhà thơ . Nhà thơ cảm nhận nhuengx vẻ đẹp bằng chính sức mạnh , tâm hồn , tình yêu quê hương da diết và khát khao tự do cháy bỏng của mình . Bằng biện pháp sử dụng động từ mạnh kết hợp với từ ngưx cảm thán đã khiến bài thơ lột tả được hết những bực bội , sự tức giận của nhà thơ . Tất cả đều thể hiện được những cảm xúc , niềm khao khát tự do đến tột cùng đối với sự sống bên ngoài trốn tù giam. Mở đầu bằng tiếng chim tu hú gợi về mùa hè đầy màu sắc và kết thúc bằng một giọng thơ chua xót đã khiến người đọc , người nghe day dứt đến tâm can . Bài thơ " Khi con tu hú " đã thành công khi nói lên được những uất ức kìm nén của người từ cách mạng khi ở chốn tù giam.

Tâm trạng người tù cách mạng trong bài Khi con tu hú của Tố Hữu được khắc họa sâu sắc và để lại ấn tượng trong lòng bạn đọc. Thế giới ngoài kia là tu hú vang vọng, là tự do, là những gì rộn ràng, náo nức nhất của "lúa chiêm đang chín, trái cây ngọt dần, vườn râm dậy tiến ve ngân". Nhưng đối lập với tất cả náo nức ấy thì người tù cách mạng đang chiụ cảnh giam hãm. Chao ôi, nghe hè dậy bên lòng mà người tù Cách mạng thấy thêm muôn phần đau đớn! Hành động "muốn đập tan phòng" liệu có phải là sự phản kháng của người tù với kẻ thù giam hãm? Nỗi ngột ngạt của người tù vô cùng hợp lí, vô cùng dễ hiểu vì nó xuất phát từ trái tim yêu nước nồng nàn và khao khát tự do mãnh liệt.

Câu nghi vấn gạch chân

Câu cảm thán in nghiêng

Câu trần thuật in đậm